TSH مخفف هورمون تحریک کننده تیروئید است. نام دیگر آن تیروتروپین است. آزمایش TSH یک آزمایش خون است که این هورمون را اندازه گیری می کند. سطح TSH خیلی بالا یا خیلی پایین، نشانه ای از مشکل تیروئید باشد. سوال بسیاری از افراد این است که آیا برای آزمایش تیروئید باید ناشتا بود؟ در ادامه به این سوال پاسخ میدهیم و معنی کم کاری و پرکاری تیروئید را به شما میگوییم.
تیروئید کجاست؟
تیروئید یک غده کوچک پروانه ای شکل در جلوی گردن شماست. تیروئید شما هورمون هایی تولید می کند که نحوه استفاده بدن از انرژی را کنترل می کنند. هورمون های تیروئید تقریباً بر هر اندامی تأثیر می گذارند و بسیاری از مهمترین عملکردهای بدن شما را کنترل می کنند. به عنوان این غده بر تنفس، ضربان قلب، وزن، هضم و حتی خلق و خوی شما تأثیر می گذارند. اگر هورمون های تیروئید کافی در خون خود نداشته باشید، بسیاری از عملکردهای بدن شما کند می شوند. اما اگر بیش از حد داشته باشید، بسیاری از عملکردهای بدن سرعت می گیرند.
تیروئید شما توسط غده ای در مغز شما به نام غده هیپوفیز کنترل می شود. غده هیپوفیز هورمون تحریک کننده تیروئید (TSH) تولید می کند. TSH به تیروئید شما می گوید که چه مقدار هورمون تیروئید باید تولید کند.
اگر سطح هورمون تیروئید در خون شما خیلی پایین باشد، غده هیپوفیز شما مقادیر بیشتری TSH تولید میکند تا به تیروئید شما دستور دهد که سختتر کار کند. اگر سطح هورمون تیروئید شما خیلی بالا باشد، غده هیپوفیز TSH کمی تولید میکند یا اصلاً TSH تولید نمیکند. با اندازهگیری سطح TSH در خون، میتوانید بفهمید که آیا تیروئید شما سطح مناسبی از هورمونها را تولید میکند یا خیر.
آیا برای آزمایش تیروئید باید ناشتا بود؟
برای آزمایش تیروئید به طور معمول نیازی به ناشتا بودن نیست، اما بسیاری از پزشکان توصیه میکنند که بهتر است آزمایش صبح و ناشتا انجام شود تا نتایج دقیقتر و بدون تأثیر غذاهای چرب یا نوشیدنیها به دست آید

این آزمایش برای چه مواردی استفاده میشود؟
آزمایش TSH برای تشخیص میزان عملکرد تیروئید شما استفاده میشود. این آزمایش میتواند تشخیص دهد که آیا شما پرکاری تیروئید (هورمون تیروئید بیش از حد) یا کمکاری تیروئید (هورمون تیروئید خیلی کم) در خون خود دارید یا خیر. اما آزمایش TSH نمیتواند نشان دهد که چه چیزی باعث مشکل تیروئید میشود.
اگر به دلیل کمکاری تیروئید یا به دلیل برداشتن تیروئید خود، داروی هورمون تیروئید تجویزی مصرف میکنید، آزمایشهای منظم TSH برای بررسی سطح هورمون تیروئید شما انجام میشود. این آزمایش برای بررسی مصرف دوز مناسب دارو انجام میشود. آزمایشهای TSH همچنین برای نظارت بر سطح هورمون تیروئید شما پس از درمان پرکاری تیروئید استفاده میشوند.
چرا به آزمایش TSH نیاز دارم؟
اگر علائمی از کمبود یا زیاد بودن هورمون تیروئید در خون خود دارید، ممکن است به آزمایش TSH نیاز داشته باشید.
پرکاری تیروئید، تیروئید بیش فعال نیز نامیده میشود. داشتن هورمونهای تیروئید بیشتر از نیاز، عملکرد بدن شما را تسریع میکند و باعث علائمی میشود که میتواند از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد. علائم ممکن است شامل موارد زیر باشد:
کاهش وزن، حتی اگر بیشتر از حد معمول غذا بخورید
ضربان قلب سریع یا نامنظم
احساس عصبی یا تحریکپذیری
مشکل در خواب
خستگی
لرزش دستها، ضعف عضلانی
عرق کردن یا حساسیت زیاد به گرما
دفع مکرر مدفوع (دفع مدفوع زیاد) یا اسهال
گواتر (بزرگ شدن تیروئید که ممکن است باعث شود گردن شما متورم به نظر برسد)
بزرگسالان بالای 60 سال ممکن است علائم متفاوتی نسبت به بزرگسالان جوانتر داشته باشند. به عنوان مثال، ممکن است اشتهای خود را از دست بدهند یا از افراد دیگر کنارهگیری کنند. گاهی اوقات، این میتواند با افسردگی یا زوال عقل اشتباه گرفته شود.
بیشتر بدانید: 5 علامت هشدار دهنده در بدن

کم کاری تیروئید چیست؟
کمکاری تیروئید (هورمون تیروئید خیلی کم) نیز تیروئید کمکار نامیده میشود. کمبود هورمون تیروئید، عملکرد بدن شما را کند میکند و باعث علائمی میشود که میتواند از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد. این علائم ممکن است شامل موارد زیر باشد:
خستگی
افزایش وزن
حساسیت شدید به سرما
درد مفاصل و عضلات
خشکی پوست
خشکی و نازک شدن مو
قاعدگیهای شدید یا نامنظم
مشکلات باروری در زنان
افسردگی
یبوست
از آنجا که کمکاری تیروئید به آرامی اتفاق می افتد، بسیاری از افراد ماهها یا حتی سالها متوجه علائم بیماری نمیشوند.
همچنین ممکن است آزمایش TSH و سایر آزمایشها برای کمک به تشخیص برآمدگیها یا تودههای غیرمعمول روی تیروئید شما انجام شود. این آزمایشها به پزشک شما کمک میکند تا سرطان تیروئید یا ندولهای تیروئید (رشد روی تیروئید شما که سرطانی نیستند) را بررسی کند.
آمادگی برای آزمایش تیروئید چیست؟
در برخی اوقات لازم است، قبل از این آزمایش مصرف برخی داروها را متوقف کنید، بنابراین در مورد تمام داروهایی که مصرف میکنید به پزشک خود اطلاع دهید. اما مصرف هیچ دارویی را قطع نکنید، مگر اینکه پزشک به شما بگوید.
آیا آزمایش خطری دارد؟
خطر بسیار کمی برای انجام آزمایش خون وجود دارد. ممکن است در محلی که سوزن وارد شده است، درد یا کبودی جزئی داشته باشید، اما بیشتر علائم به سرعت از بین میروند.
معنی نتایج چیست؟
نتایج آزمایش TSH شما میتواند به شما بگوید که آیا تیروئید شما هورمونهای خیلی زیاد یا خیلی کمی تولید میکند یا خیر. اما این آزمایش نمیتواند توضیح دهد که چرا سطح TSH شما ممکن است خیلی بالا یا خیلی پایین باشد.
اگر نتایج آزمایش شما طبیعی نباشد، پزشک شما احتمالاً آزمایشهای خون تیروئید دیگری را برای فهمیدن علت مشکل تیروئید شما تجویز میکند. این آزمایشهای خون ممکن است شامل موارد زیر باشد:
آزمایش هورمون تیروئید T4
T3